Me er ute av EM. Ferdig med det. Noreg spelte då også såpass dårleg i går at det nærast er til pass for oss at me ryk ut. Eitt poeng på to kampar mot eit såpass middelmåtig lag som Danmark er eit enkelt og greitt prov på at me ikkje er gode nok til å spela i EM – med eit hypotetisk atterhald om at Danmark framleis har moglegheita til å visa seg endå meir uskikka til å delta i EM enn oss, om dei no skulle klara å søla bort andreplassen i gruppa.

Så, kva er gale? Det vanlege svaret kvar gong Noreg drit på draget er manglande ferdigheiter og feil spelestil. No trur eg spelestilsdebatten kjem til å liggja daud ei stund til, rett og slett fordi resultata Drillo har å visa til – serleg sidan han tok over i 2009 – taler sitt eige, tydelege språk. Men det vert også for lettvint å skulda på dårlege ferdigheiter, både fordi det ikkje har vore til hinder for gode resultat gjennom god organisering tidlegare, men også fordi dei tekniske ferdigheitene truleg er betre på landslaget enn nokon gong.

Tenk over det: Den seinare tida, jamvel under Drillo, har me stundom sett eit norsk landslag finspela seg ut av eige forsvar. No spelte ikkje Henning Hauger Danmark-kampen, men jamfør ballhandteringa hans med til dømes Trond Andersen, som av ein eller annan grunn var det føretrekte ankeret på midten for nokre år tilbake, og du forstår kva eg snakkar om. Ballkontrollen og dei tekniske grunnferdigheitene hjå landslagsspelarane er høgare no enn før. Punktum.

To ting trur eg likevel er annleis. Det eine er psyken, og det andre er mangel på typevariasjon. Lat oss ta psyken fyrst:

Me ser det gong på gong, og me har sett det heilt sidan Drillo gav seg i 1998: Noreg sviktar når det gjeld som mest. Der me i VM i Frankrike gjorde omvendt – dreit på draget mot svak motstand dei to fyrste gruppespelskampane, men tok oss vidare ved å slå Brasil i den avgjerande kampen. Med eit straffespark rett før slutt. Etter det har det vore skrint: I 2000-EM slo me Spania, men rauk etter to elendige kampar mot Jugoslavia og Slovenia. Både i 2003 og 2005 rauk me ut i omspelskampane mot Spania og Tsjekkia, medan 2008-meisterskapen vart spolert då Thomas Myhre på uforståeleg vis slepte inn to frisparklomper frå Hamit Altintop.

Likeins går det på dunken no i kampane som tel. Me slår Portugal heime tidleg i kvaliken, og me bankar lag som Frankrike og Tsjekkia i uvesentlege privatkampar, men når Danmark, eit lag med tilsvarande spelarmateriell, men som slit med overdriven tru på eigne ferdigheiter og ein mildt sagt naiv spelestil, likevel tek 5 av 6 mogleg poeng mot oss, så kan det ikkje kallast anna enn ein liten kollaps. Når det gjeld som mest, igjen.

Det er ei vanskeleg greie å snu. Me treng fleire kalde fiskar som veit å bikka dei viktige kampane i rett retning, samstundes som me no er i ein situasjon der mest ingen på landslaget veit kva det vil seia å vinna viktige kampar. Dei beste spelarane våre lærer ikkje vinnarkultur i Manchester United lenger, eller til nauds på eit Rosenborg som dominerer heime og bit frå seg i Europa. Og korleis slikt skal snu? Eg har ingen aning. I mellomtida symboliserer Rune Jarstein den nervøsiteten som ser ut til å gripa landslaget når alvoret kjem.

Så var det typane: I «stordomstida» for det norske landslaget, i den grad eit lag med åttedelsfinale i VM som beste prestasjon nokon gong kan skryta på seg ei stordomstid, var landslaget sett saman av heilt ulike typar spelarar, alle med kvar sine spisskompetansar. Det sistnemnde er då også eit klassisk Drillo-omgrep. Der me i dag har fem relativt kortvaksne, teknisk brukbare og elles også relativt like mann på midten, kunne me tidlegare slumpa til å ha kombinasjonar av fyrtårn (Flo), løpsmonster (Leo), kjeftesmelle (Rekdal) og ballgeni (Myggen). Den som stikk seg mest ut no er Husekleppen, men oppsummert vert det stundom for einsformig, for lite å spela på. Det er ingen som slår den geniale pasningen, det er ingen som konsekvent dukkar opp på rett plass til rett tid, det er ingen som med full pondus sjefar dei andre rundt dit dei skal vera.

Også her er det vanskeleg å løysa problemet sånn heilt utan vidare. Me har eit avgrensa spelarmateriell å ta av. Og det er jo faktisk heller ikkje til å skjemmast over at eit søkkrikt land, der så å seia alle dei fem millionar innbyggjarane får det meste dei treng frå dei er ein neve store, ikkje evnar å dominera internasjonal fotball. Det skulle jo nesten berre mangla at det er slik.

Likevel, eit par spådomar: Det kan godt henda at dei rette typane kjem igjen. Innan VM i 2014, som eg trur me kjem til, vil det vel ikkje vera uventa om nokre få nye namn har fått foten innanfor A-troppen. Eg trur serleg midtbanen fort kan få eit par utskiftingar. Så eg prøver meg på eit lite råtips: I VM i 2014 stiller Noreg med omtrent same mannskapet som no, men med to nye indreløparar i startoppstillinga. Valon Berisha tek rolla som den skapande servitøren. Han har løpskapasitet til Drillo-systemet og vel så det, og han kombinerer det med eit farleg skot og offensiv kreativitet. Den andre indreløparplassen tek Fredrik Haugen. No har eg sett svært lite av han, skal eg vedgå, men makan til kald fisk har eg til gjengjeld knappast sett. Eit retteleg steintryne, som i tillegg veit å dukka opp på dei rette plassane og tidspunkta framfor målet.

PS: Etter at dette vart skrive, viser det seg altså at fleire av landslagsspelarane hadde ei lang og fuktig natt på byen etter kampen mot Island førre fredag. Det forklarer jo ganske enkelt kvifor landslaget vårt spelte som om dei var fyllesjuke …